AĞDAM – XARABALIQDAN DİRÇƏLİŞƏ

AĞDAM – XARABALIQDAN DİRÇƏLİŞƏ

Qarabağın qədim və zəngin tarixə malik şəhərlərindən biri olan Ağdam Azərbaycan xalqının yaddaşında həm böyük faciənin, həm də yenilməz iradənin rəmzi kimi yaşayır. Qarabağ düzünün dağətəyi hissəsində yerləşən şəhərin əsası XVIII əsrdə qoyulmuş, zamanla bölgənin mühüm iqtisadi, mədəni və sosial mərkəzlərindən birinə çevrilmişdir. Ağdam tarixən özünün məhsuldar torpaqları, kənd təsərrüfatı, sənaye müəssisələri, təhsil və mədəniyyət ocaqları ilə seçilmişdir. Pənah xanın imarəti, türbələr və digər tarixi-memarlıq abidələri şəhərin zəngin keçmişini yaşadır.
Ağdamın işğalı Azərbaycan tarixinin ən ağrılı səhifələrindən biridir. 1993-cü il iyulun 23-də Ermənistan silahlı qüvvələri Ağdam şəhərini və rayonun böyük hissəsini işğal etdi. İşğal nəticəsində minlərlə insan doğma yurd-yuvasından didərgin düşdü, yaşayış evləri, məktəblər, xəstəxanalar, mədəniyyət müəssisələri və sənaye obyektləri dağıdıldı, talan edildi. Bir vaxtlar canlı və abad şəhər olan Ağdam uzun illər xarabalığa çevrilmiş vəziyyətdə qaldı. Tarixi və dini abidələrə, o cümlədən məscidlərə ciddi ziyan vuruldu. Ağdamın taleyi bütün Azərbaycan xalqının yaddaşında yurd həsrətinin və işğalın ağır nəticələrinin rəmzinə çevrildi.
2020-ci ilin payızında baş verən 44 günlük Vətən müharibəsi Azərbaycanın tarixi Zəfəri ilə nəticələndi. Noyabrın 10-da imzalanmış üçtərəfli bəyanata əsasən, Ağdam rayonu hərbi əməliyyat aparılmadan 2020-ci il noyabrın 20-də Azərbaycana qaytarıldı. Beləliklə, 27 ildən artıq davam edən həsrətə son qoyuldu və dövlətimizin suveren yurisdiksiyası Ağdamda bərpa edildi. 2023-cü il iyulun 31-də imzalanmış Prezident Sərəncamı ilə 20 noyabr Ağdam Şəhəri Günü kimi təsis olundu. Bu tarix xalqımız üçün təkcə təqvim günü deyil, tarixi ədalətin bərpasını, qayıdış ümidini və milli birliyi ifadə edir.
Ağdamın azad edilməsindən sonra qarşıda duran əsas vəzifə şəhərin və rayonun yenidən qurulması, təhlükəsiz yaşayış şəraitinin yaradılması və keçmiş məcburi köçkünlərin doğma torpaqlarına qayıdışının təmin edilməsi oldu. Bu istiqamətdə minatəmizləmə işləri ilə paralel olaraq genişmiqyaslı bərpa və quruculuq layihələri həyata keçirilir. 2022-ci ildə Ağdam şəhərinin 2040-cı ilədək inkişafına dair Baş plan təsdiq edildi. Plana uyğun olaraq yaşayış məhəllələrinin, ictimai məkanların, sosial obyektlərin, yolların və mühəndis-kommunikasiya şəbəkələrinin yaradılması nəzərdə tutulur. Yeni Ağdamın müasir şəhərsalma prinsipləri əsasında qurulması, yaşıllıqların artırılması və rahat yaşayış mühitinin formalaşdırılması əsas hədəflərdəndir.
Bərpa prosesi yalnız yaşayış binalarının tikintisi ilə məhdudlaşmır. Bərdə–Ağdam avtomobil yolu, enerji və su infrastrukturu, dəmir yolu və avtovağzal kompleksi, regional rəqəmsal idarəetmə və təlim mərkəzi kimi layihələr şəhərin gələcək inkişafı üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır. Ağdam İmarət Kompleksinin bərpası, yeni xidmət və turizm obyektlərinin yaradılması şəhərin tarixi-mədəni irsinin qorunmasına və iqtisadi həyatının canlanmasına xidmət edir. Kəngərli, Xıdırlı və Sarıcalı kəndlərində də bərpa-quruculuq işləri aparılır. 2025-ci il martın 27-dən etibarən keçmiş məcburi köçkünlərin Ağdama qayıdışına başlanması bu prosesin ən sevindirici mərhələlərindən biridir.
Bu gün Ağdam yenidən qurulan şəhər olmaqla yanaşı, Azərbaycanın gələcəyə inamının və quruculuq əzminin təcəssümüdür. Burada salınan yollar, ucaldılan binalar, bərpa edilən tarixi məkanlar və doğma evlərinə dönən sakinlər şəhərin yeni həyatının əsas göstəriciləridir. Ağdamın dirçəlişi həm də gələcək nəsillərə tarixi yaddaşın, vətən sevgisinin və milli həmrəyliyin ötürülməsi deməkdir.
20 Noyabr – Ağdam Şəhəri Günü münasibətilə bütün ağdamlıları və xalqımızı təbrik edir, doğma yurda qayıdan sakinlərə firavan həyat, quruculuq işlərinə isə davamlı uğurlar arzulayıram. Ağdamın yenidən əvvəlki şöhrətinə qovuşması, Qarabağın inkişaf edən və abad guşələrindən birinə çevrilməsi hər birimizin ortaq arzusudur.
 
Ceyhun Sadizadə
Maştağa qəsəbəsi 28 nömrəli məktəbin coğrafiya müəllimi


Tarix: Dünən, 14:55


Bölməyə aid digər xəbərlər


«    Noyabr 2026    »
BeÇaÇCaCŞB
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
23242526272829
30