Azərbaycan Respublikasının xarici siyasətində müxtəlif regionlarla qarşılıqlı faydalı əlaqələrin qurulması mühüm yer tutur. Bu baxımdan Azərbaycan ilə Kamboca Krallığı arasında münasibətlərin inkişafı, siyasi dialoqun genişləndirilməsi və yeni əməkdaşlıq imkanlarının araşdırılması xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Prezident İlham Əliyevin Kambocanın Baş naziri Hun Manetin Azərbaycana səfəri zamanı mətbuata verdiyi bəyanat iki ölkə arasında əlaqələrin əsas istiqamətlərini aydın şəkildə ortaya qoyur.
Dövlət başçısının bəyanatında qeyd olunduğu kimi, Azərbaycan və Kamboca Birləşmiş Millətlər Təşkilatı, Qoşulmama Hərəkatı və Asiyada Qarşılıqlı Fəaliyyət və Etimad Tədbirləri üzrə Müşavirə kimi beynəlxalq platformalarda fəal əməkdaşlıq edir, bir-birini dəstəkləyir. Bu əməkdaşlıq ölkələr arasında siyasi münasibətlərin möhkəmlənməsinə və beynəlxalq məsələlərə dair qarşılıqlı anlaşmanın dərinləşməsinə xidmət edir. Tərəflərin ikitərəfli təmasları intensivləşdirmək barədə razılığa gəlməsi də gələcək əlaqələr üçün mühüm addımdır.
İqtisadi əməkdaşlıq Azərbaycan–Kamboca münasibətlərinin inkişafında əsas istiqamətlərdən biridir. Ticarət və investisiya sahələrində mövcud imkanların araşdırılması, bu məqsədlə birgə işçi qrupunun yaradılması əməkdaşlığın praktiki nəticələr verməsinə şərait yarada bilər. Biznes forumunun keçirilməsi isə hər iki ölkənin şirkətlərinin bir-birini daha yaxından tanımasına, iqtisadi prioritetləri müəyyənləşdirməsinə və yeni tərəfdaşlıqlar qurmasına imkan yaradır. Sənayenin müxtəlif sahələrində birgə istehsal müəssisələrinin yaradılması da müzakirə olunan məsələlər sırasındadır.
Təhsil və turizm sahələri xalqlar arasında əlaqələrin genişlənməsi baxımından xüsusi əhəmiyyətə malikdir. Prezident İlham Əliyev sovet dövründə yüzlərlə kambocalı tələbənin Azərbaycanda təhsil aldığını xatırladaraq bu ənənənin bərpa olunmasının vacibliyini vurğulayıb. Hər iki ölkədə qarşılıqlı təhsil imkanlarının yaradılması gənclərin bilik və təcrübə mübadiləsinə, mədəni əlaqələrin möhkəmlənməsinə töhfə verə bilər. Nəqliyyat və rəqəmsal transformasiya da tərəflərin diqqət yetirdiyi prioritet sahələrdəndir.
Bəyanatda Azərbaycanın “ASAN xidmət” modelinə Kambocada göstərilən maraq da qeyd olunub. Səmərəliliyi ilə seçilən bu dövlət xidmətləri sistemi Azərbaycanın təcrübəsinin beynəlxalq miqyasda paylaşılması üçün imkan yaradır. Belə təcrübə mübadiləsi dövlət idarəçiliyində xidmət keyfiyyətinin yüksəldilməsinə və ölkələr arasında əməkdaşlığın yeni istiqamətlər üzrə inkişafına dəstək ola bilər. Parlamentlərarası əlaqələr və dostluq qruplarının fəaliyyəti də qarşılıqlı münasibətlərin möhkəmləndirilməsində mühüm rol oynayır.
Tərəflərin müzakirə etdiyi məsələlərdən biri də mina problemidir. Həm Azərbaycan, həm də Kamboca minaların yaratdığı təhlükələrlə üzləşib. Bu sahədə təcrübə və bilik mübadiləsi, praktiki bacarıqların paylaşılması və təlimlərin keçirilməsi insanların təhlükəsizliyinin təmin olunmasına kömək edə bilər. Prezident İlham Əliyevin bəyanatında Azərbaycanın işğaldan azad edilmiş ərazilərində mina partlayışları nəticəsində insanların həlak olması və xəsarət alması məsələsinə də diqqət yetirilib.
Sülh və təhlükəsizlik mövzusu da iki ölkə üçün əhəmiyyətli məsələlərdəndir. Bəyanatda vurğulanır ki, davamlı sülh beynəlxalq hüquq normalarına, dövlətlərin suverenliyinə və ərazi bütövlüyünə hörmət əsasında qurulmalıdır. Azərbaycan işğaldan azad edilmiş ərazilərində bərpa və yenidənqurma işlərini davam etdirir, “Böyük Qayıdış” Proqramını həyata keçirir. Bu proses regionda həyatın bərpasına, insanların doğma yurdlarına qayıtmasına və yeni inkişaf imkanlarının yaranmasına yönəlib.
Nəticə etibarilə, Prezident İlham Əliyevin Kambocanın Baş naziri Hun Manetin səfəri zamanı verdiyi bəyanat Azərbaycan–Kamboca münasibətlərinin siyasi, iqtisadi, təhsil, turizm, rəqəmsal inkişaf və təhlükəsizlik sahələrində genişləndirilməsi üçün mövcud imkanları əks etdirir. Qarşılıqlı hörmət, beynəlxalq hüquqa sadiqlik və praktiki əməkdaşlıq iki ölkə arasında əlaqələrin gələcək inkişafı üçün möhkəm zəmin yaradır.
Sabunçu rayonu E. Ağayev adına 198 nömrəli tam orta məktəbin
Azərbaycan dili və ədəbiyyat müəllimi Mütəllibova Fərqanə